Έτος
2009
Νόμος / διάταξη που αφορά
359 ΠΚ
Αντικείμενο/ Βασικοί Ωφελούμενοι
ΟΛΟΙ
Σημασία απόφασης
Το δικαίωμα της διατροφής

 Από τις διατάξεις των άρθρων 1479, 1484 και 1502 ΑΚ συνάγεται ότι σε περίπτωση που ένα τέκνο έχει γεννηθεί χωρίς γάμο της μητέρας του δεν μπορεί να συζητηθεί τακτική διατροφή του τέκνου κατά του αξιούμενου πατέρα πριν από την εκούσια ή δικαστική αναγνώρισή του. Μια απόκλιση υπάρχει και μπορεί να καταβληθεί εύλογο ποσό έναντι της οφειλόμενης διατροφής με δικαστική απόφαση, ακόμη και πριν ασκηθεί αγωγή για αναγνώριση του τέκνου, όταν η μητέρα βρίσκεται σε αδυναμία να διατρέφει το τέκνο της και είναι πολύ πιθανή η πατρότητα εκείνου, από τον οποίο επιδιώκεται η καταβολή διατροφής, οπότε μπορεί να λάβει χώρα προσωρινή επιδίκαση με απόφαση ασφαλιστικών μέτρων (βλ. ΕΑ 2622/ 1995 ΕλλΔνη 37, 1119). Στην προκειμένη περίπτωση με την υπό κρίση αίτησή της η αιτούσα εκθέτει ότι, διαρκούντος του γάμου της με τον Α. Μ., συνήψε με τον καθ’ ου ερωτική σχέση, τον Οκτώβριο του έτους 2006, καρπός της οποίας ήταν η γέννηση του ανηλίκου τέκνου της που φέρει το όνομα Π. – Ρ., που γεννήθηκε στις 4-11-2007. Ότι ο γάμος της λύθηκε αμετάκλητα στις 23-2-2007 και επειδή το ανωτέρω τέκνο της γεννήθηκε σε χρονικό διάστημα μικρότερο των 300 ημερών από τη λύση του γάμου της, ο πρώην σύζυγός της κατέθεσε αγωγή προσβολής πατρότητας, ενώπιον του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Θεσσαλονίκης, επί της οποίας εκδόθηκε η υπ’ αριθ. 35397/ 2008 απόφαση, η οποία κατέστη αμετάκλητη και με την οποία αναγνωρίσθηκε ότι το τέκνο της δεν είναι γνήσιο τέκνο του συζύγου της. Ότι με τον καθ’ ου συνήψαν αρραβώνα στις 27-1-2007, όμως αυτός την εγκατέλειψε οριστικά στις 27-5-2007. Ότι το ανήλικο τέκνο της δεν έχει περιουσία, ώστε να μπορεί να διατραφεί από αυτήν, τη στιγμή που οι δαπάνες διαβίωσής του υπερβαίνουν το ποσό των 600 ευρώ μηνιαίως, η ίδια δε βρίσκεται σε πλήρη απορία καθώς είναι άνεργη και δεν μπορεί να εργασθεί διότι έχει τη φροντίδα του τέκνου της ενώ ο καθ’ ου, ο οποίος εργάζεται ως τεχνίτης - υδραυλικός στην εταιρία με την επωνυμία «ΜΑΚ GAS ΕΠΕ», έχει μηνιαίο καθαρό μισθό τουλάχιστον 1.300 ευρώ. Με βάση το ιστορικό αυτό και επικαλούμενη εν τέλει ότι ο καθ’ ου είναι πολύ πιθανόν ο πατέρας του τέκνου της και η ίδια βρίσκεται σε αδυναμία να διατρέφει αυτό, ζητεί να υποχρεωθεί ο καθ’ ου να καταβάλλει σ’ αυτήν, υπό την ιδιότητά της ως ασκούσας τη γονική μέριμνα του ανηλίκου τέκνου της, για την προσωρινή διατροφή και για λογαριασμό αυτού, το ποσό των 600 ευρώ μηνιαίως, προκαταβολικώς, την πρώτη ημέρα κάθε μήνα, να καταδικασθεί δε ο αντίδικός της στα δικαστικά της έξοδα. Η αίτηση, αρμοδίως εισάγεται προς συζήτηση ενώπιον του Δικαστηρίου αυτού, κατά την προκείμενη διαδικασία των ασφαλιστικών μέτρων (άρθρα 682 επ. του ΚΠολΔ), είναι δε νόμιμη, στηριζόμενη στις προαναφερθείσες διατάξεις, καθώς και σ’ αυτές των άρθρων 728 παρ. 1 περ. α’, ζ’ και 729 παρ. 1, 2 του ΚΠολΔ. Επομένως, πρέπει να εξετασθεί περαιτέρω κατ' ουσίαν

Από την εκτίμηση των ένορκων καταθέσεων των μαρτύρων των διαδίκων Δ.Ο. και Γ. Κ., οι οποίοι εξετάσθηκαν στο ακροατήριο του Δικαστηρίου, κατά τη συζήτηση της υπόθεσης, που εκτιμώνται καθ’ εαυτές, σε συνδυασμό μεταξύ τους και κατά το λόγο της γνώσης και της αξιοπιστίας του κάθε μάρτυρα, σε συνδυασμό και με τα έγγραφα, που νομότυπα προσκομίζουν και επικαλούνται οι διάδικοι, από όλα όσα ανέπτυξαν προφορικά στο ακροατήριο, κατά τη συζήτηση της υπόθεσης καθώς και με τα έγγραφα σημειώματά τους οι πληρεξούσιοι δικηγόροι τους και από όλη γενικά τη διαδικασία πιθανολογήθηκαν τα ακόλουθα πραγματικά περιστατικά: Η αιτούσα τέλεσε νόμιμο γάμο με τον Α. Μ., στις 27-2-2004, ο οποίος λύθηκε με την υπ’ αριθ. 5803/ 2007 απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Θεσσαλονίκης, η οποία κατέστη αμετάκλητη. Τον Οκτώβριο του έτους 2006 ενώ βρισκόταν ήδη σε διάσταση με το σύζυγό της, συνήψε με τον καθ’ ου ερωτική σχέση, με τον οποίο έκτοτε συζούσε και στις 27-1-2007 συνήψαν αρραβώνα. Στις 15-3-2007, η αιτούσα διαπίστωσε ότι ήταν έγκυος, σε κυοφορία 4 εβδομάδων. Όμως ενώ οι διάδικοι ετοιμάζονταν να παντρευτούν και είχαν ορίσει ήδη την ημερομηνία του γάμου τους (23-6-2007), ο καθ’ ου εγκατέλειψε την αιτούσα, στις 27-5-2007, έκτοτε δε οι διάδικοι δεν έχουν καμία επικοινωνία. Ακολούθως η αιτούσα γέννησε, στις 4-11-2007, ένα αγόρι που έλαβε το όνομα Π. – Ρ.. Επειδή ο γιος της αιτούσας γεννήθηκε σε χρονικό διάστημα μικρότερο των 300 ημερών από τη λύση του γάμου της, ο τέως σύζυγός της κατέθεσε αγωγή προσβολής πατρότητας, ενώπιον του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Θεσσαλονίκης, επί της οποίας εκδόθηκε η υπ’ αριθ. 35397/ 2008 απόφαση, η οποία ήδη κατέστη αμετάκλητη και με την οποία αναγνωρίσθηκε ότι το τέκνο της δεν είναι γνήσιο τέκνο του πρώην συζύγου της. Προηγουμένως η αιτούσα υπέβαλε εναντίον του καθ’ ου μήνυση, στις 23-7-2007, ενώπιον του Εισαγγελέως Πρωτοδικών Θεσσαλονίκης, με βάση την οποία ασκήθηκε δίωξη εις βάρος του για απειλή, εξύβριση και εγκατάλειψη εγκύου. Επίσης με την από 4- 1-2008 εξώδικη δήλωσή της, η οποία κοινοποιήθηκε στον καθ’ ου στις 16-1- 2008, κάλεσε αυτόν να προσέλθει εντός 5 ημερών σε ιατρικό διαγνωστικό κέντρο, προκειμένου να υποβληθούν σε σχετικές εξετάσεις ώστε να διαπιστωθεί η πατρότητα του αντιδίκου της, ο τελευταίος όμως δεν συνέπραξε στη διενέργεια της παραπάνω εξέτασης. Περαιτέρω κατά την εκδίκαση της ανωτέρω μήνυσης της αιτούσας ενώπιον του Μονομελούς Πρωτοδικείου Θεσσαλονίκης, στις 15-2-2008, ύστερα από αίτημά της αναβλήθηκε η συζήτηση της υπόθεσης, προκειμένου να διεξαχθεί ιατρική πραγματογνωμοσύνη ώστε να διαπιστωθεί η πατρότητα του καθ’ ου. Το αίτημα αυτό έγινε δεκτό από το Δικαστήριο, όμως ο ορισθείς αρχικά πραγματογνώμονας αποποιήθηκε το διορισμό του ενώ το ίδιο έπραξε και ο αντικαταστάτης του και εκκρεμεί ο ορισμός νέου πραγματογνώμονα. Ήδη η αιτούσα έχει ασκήσει κατά του καθ’ ου ενώπιον του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Θεσσαλονίκης την υπ’ αριθ. καταθ. 1155/ 2009 αγωγή, με την οποία ζητεί να αναγνωρισθεί ότι το ανήλικο τέκνο της είναι γνήσιο τέκνο του καθ’ ου. Πρέπει να σημειωθεί ότι κατά το χρονικό διάστημα μεταξύ της 300ης και της 180ης ημέρας πριν από τον τοκετό η αιτούσα δεν πιθανολογήθηκε ότι είχε σχέσεις με κανέναν άλλο τρίτο ούτε με το σύζυγό της, με τον οποίο τελούσε σε διάσταση. Από τα παραπάνω συνάγεται ότι είναι πολύ πιθανόν η πατρότητα του ανηλίκου τέκνου της αιτούσας να ανήκει στον καθ’ ου. Περαιτέρω από τα ίδια ως άνω αποδεικτικά στοιχεία πιθανολογήθηκε ότι το ανήλικο τέκνο της αιτούσας είναι ανίκανο για αυτοσυντήρηση λόγω της ηλικίας του και δεν μπορεί να εξασφαλίσει τη διατροφή του, δεδομένου ότι στερείται οποιασδήποτε περιουσίας και εισοδημάτων ενώ οι δαπάνες συντήρησής του είναι κατ’ αρχήν οι συνήθεις των συνομηλίκων του, επειδή όμως παρουσιάζει εκ γενετής πρόβλημα μεγαλοκεφαλίας, χρήζει συνεχούς ιατρικής παρακολούθησης και απαιτείται προς τούτο σχετική δαπάνη δεδομένου ότι αυτό δεν είναι ασφαλισμένο. Εξάλλου η αιτούσα μητέρα του βρίσκεται σε απορία, καθόσον είναι άνεργη και δεν μπορεί να εργασθεί διότι είναι απασχολημένη με τη φροντίδα αυτού ενώ δεν πιθανολογήθηκε ότι έχει εισοδήματα από οποιαδήποτε άλλη πηγή ή προσοδοφόρο περιουσία. Είναι κυρία ενός ισογείου διαμερίσματος, της πολυώροφης οικοδομής που βρίσκεται στην Πολίχνη Θεσσαλονίκης, επί της οδού Αγ. ., στο οποίο όμως προς το παρόν δεν μπορεί να κατοικήσει ούτε να το εκμισθώσει, διότι υπέστη φθορές που οφείλονται στο γεγονός ότι δεν ελήφθησαν τα κατάλληλα μέτρα αντιστήριξης κατά τη εκσκαφή θεμελίων σε όμορη οικοδομή ενώ έχει την ψιλή κυριότητα ενός αγροτεμαχίου, έκτασης 1011,62 τ.μ. που βρίσκεται στη νήσο Λέσβο. Διαμένει μαζί με το ανήλικο τέκνο της σε μισθωμένο διαμέρισμα καταβάλλοντας ως μηνιαίο μίσθωμα 270 ευρώ καθώς και τα λειτουργικά έξοδα της κατοικίας της. Επίσης πιθανολογήθηκε ότι ο καθ’ ου είναι τεχνίτης - υδραυλικός και μέχρι στις 23-3-2009 εργαζόταν στην εταιρία με την επωνυμία «ΜΑΚ GAS ΕΠΕ», λαμβάνοντας καθαρό μηνιαίο μισθό τουλάχιστον 1.200 ευρώ. Όμως ο καθ’ ου, αξιοποιώντας τα ανωτέρω προσόντα, την εμπειρία του και τις γνώσεις του είναι εφικτό να ανεύρει εργασία, από την οποία και να πραγματοποιεί μηνιαίο εισόδημα ανερχόμενο επίσης σε 1.200 ευρώ, το οποίο και συνιστά, ενόψει του ότι δεν διαθέτει άλλη περιουσία ή εισόδημα, την οικονομική του δυνατότητα συμμετοχής στην διατροφή του ανήλικου τέκνου του. Διαμένει στην οικία των γονέων του χωρίς την καταβολή οποιουδήποτε ανταλλάγματος και έτσι καλύπτει αδαπάνως τις στεγαστικές του ανάγκες. Είναι επίσης κάτοχος ενός ΙΧΕ αυτοκινήτου, εργοστασίου κατασκευής FORD τύπου Mondeo. Με βάση τις προαναφερόμενες οικονομικές δυνατότητες του καθ’ ου και τις εν γένει περιστάσεις, το εύλογο ποσό που αντιστοιχεί στις άμεσες ανάγκες για τη συντήρηση του ανηλίκου τέκνου, έναντι της οφειλόμενης σ’ αυτό διατροφής, ανέρχεται κατά μήνα στο ποσό των 400 ευρώ, το οποίο ο καθ’ ου είναι σε θέση να καταβάλει χωρίς να διακινδυνεύει η δική του διατροφή. Σύμφωνα λοιπόν με τις σκέψεις που προηγήθηκαν και αφού πιθανολογήθηκε ο επικείμενος κίνδυνος, πρέπει να γίνει δεκτή κατά ένα μέρος η αίτηση ως βάσιμη και από ουσιαστική άποψη. Ο καθ' ου η αίτηση πρέπει να καταδικασθεί και σε ένα μέρος της δικαστικής δαπάνης της αιτούσας (άρθρο 178 παρ. 1 ΚΠολΔ).