Έτος
1990
Νόμος / διάταξη που αφορά
Οργανισμός ΤΑΣ
Αντικείμενο/ Βασικοί Ωφελούμενοι
Χήροι

 

Μέχρι 31-12/1982 (πέρας της μεταβατικής περιόδου) ήσαν ανεκτές από το Σύνταγμα διατάξεις παρεκκλίνουσες της αρχής της ισότητας. - Καταβολή εφάπαξ βοηθήματος σε χήρο σύζυγο θανόντος συμβολαιογράφου ως αίτημα προς το Ταμείο Ασφαλ. Συμβ/φων λόγω αποβιώσεως της θανούσης το 1979 συζύγου του Πρόβλεψη από τον Οργανισμό του Ταμείου για το εφάπαξ βοήθημα που λαμβάνει η χή- ρα σύζυγος. Η απόρριψη του αιτήματος δεν παραβιάζει την αρχή της ισότητας. Αναίρεση αποφάσεως που εφήρμοσε εν προκειμένω το άρθρο 4 παρ. 2 του Συντάγματος.

Αναιρείται η 11422/87 ΤρΔΠρΑθ.

ΣτΕ 3016/1990 (Τμ. Α`) Πρόεδρος: ΔΗΜ. ΜΑΡΓΑΡΙΤΗΣ Εισηγητής: ΔΙΟΝ. ΜΑΡΙΝΑΚΗΣ Δικηγόρος: Κ. Κομίνης Επειδή, διά της αιτήσεως ταύτης ζητείται παραδεκτώς η αναίρεσις της υπ` αριθ. 11422/1987 αποφάσεως του Διοικ. Πρωτοδ. Αθηνών, διά της οποίας έγινε δεκτή προσφυγή του αναιρεσιβλήτου κατά της από 2.6.1986 αποφάσεως του Δ.Σ. του αναιρεσείοντος Ταμείου Ασφαλίσεως Συμβολαιογράφων, ήτις είχεν απορρίψει αίτησιν αναθεωρήσεως αυτού κατά της από 20.9.1983 αποφάσεως του αυτού Δ.Σ. αφορώσης εις απόρριψιν αιτήματός του περί καταβολής εις αυτόν εφ` άπαξ βοηθήματος, το οποίον εδικαιούτο η αποβιώσασα σύζυγός του ησφαλισμένη του Ταμείου. Επειδή, διά του άρθρου 4 παρ. 2 του Συντάγματος προβλέπεται ότι οι Ελληνες και αι Ελληνίδες έχουν ίσα δικαιώματα. Διά δε του άρθρου 116 ορίζεται ότι παραμένουν εν ισχύι μέχρι της διά νόμου καταργήσεώς των, το βραδύτερον δε μέχρι της 31 Δεκεμβρίου 1982, διατάξεις της κειμένης νομοθεσίας εισάγουσαι παρεκκλίσεις από της αρχής της ισότητος των φύλων (παρ. 1) και ότι αποκλίσεις εκ της αρχής ταύτης επιτρέπονται μόνον δι` αποχρώντας λόγους εις τας ειδικώς υπό του νόμου προβλεπομένας περιπτώσεις. Εκ των διατάξεων δε τούτων συνάγεται ότι διαρκούσης της μεταβατικής περιόδου η οποία τάσσεται διά την εναρμόνισιν της κειμένης νομοθεσίας προς την διά του Συντάγματος καθιερωμένην αρχήν της ισότητος των φύλων, είναι ανεκταί, διατηρούμεναι εν ισχύι, εφ`όσον δεν καταργούνται ρητώς διά νόμου, διατάξεις της κειμένης νομοθεσίας εισάγουσαι παρέκκλισιν από της αρχής ταύτης (Σ.Ε. 152/1990, πρβλ. Ολ. 828/1989, 4698/ 1988). Επειδή, διά του άρθρου 12 παρ. 1 της υπ` αριθ. 4215/21.5-7.6.1952 κοινής αποφάσεως Υπουργών Δικαιοσύνης και Οικονομικών "περί εγκρίσεως του Οργανισμού του Ταμείου Ασφαλ. Συμβολαιογράφων", (ΦΕΚ Β 132), ορίζεται ότι: "Δικαίωμα εις απόληψιν εφ` άπαξ βοηθήματος εκ του Ταμείου έχουσι πάντα τα συμφώνως προς τας ισχυούσας εκάστοτε διατάξεις δικαιούμενα εκ του Ταμείου μηνιαίου μερίσματος πρόσωπα της οικογενείας των εν τη υπηρεσία θνησκόντων ησφαλισμένων". Το δε άρθρον 10 παρ. 1 του αυτού Οργανισμού ορίζει ότι: "Δικαίωμα εις απόληψιν μηνιαίου μερίσματος εκ του Ταμείου έχουν: Α) Εν περιπτώσει θανάτου εγγάμου ησφαλισμένου και έχοντος συμπληρώσει χρόνον ασφαλίσεως 5 ετών ή εγγάμου μερισματούχου του Ταμείου, η χήρα σύζυγος τούτου και τα νόμιμα ή νομιμοποιηθέντα τέκνα του... Επειδή, εν προκειμένω, εκ της προσβαλλομένης αποφάσεως προκύπτουν τα εξής: Ο αναιρεσίβλητος υπέβαλε το έτος 1983 εις το αναιρεσείον Ταμείον αίτησιν και εζήτησε την καταβολήν εις αυτόν του εφ` άπαξ βοηθήματος, το οποίον εδικαιούτο η ησφαλισμένη του Ταμείου σύζυγός του, θανούσα την 13.12.1979. Το Δ.Σ. του Ταμείου απέρριψε την αίτησιν διά της από 20.9.1983 αποφάσεώς του επί τη αιτιολογία ότι ο χήρος σύζυγος ησφαλισμένης του Ταμείου εις ουδεμίαν περίπτωσιν δικαιούται παρ` αυτού ασφαλιστικών παροχών (μηνιαίον μέρισμα ή εφάπαξ βοήθημα). Με την αυτήν αιτιολογίαν το Δ.Σ. του Ταμείου απέρριψε διά της από 2.6.1986 αποφάσεώς του αίτησιν αναθεωρήσεως του αναιρεσιβλήτου ασκηθείσαν κατόπιν χορηγήσεως τριμήνου προς τούτο προθεσμίας διά της υπ` αριθ. 6127/1985 αποφάσεως του Διοικ. Πρωτοδικείου Αθηνών, το οποίον επελήφθη της υποθέσεως κατόπιν προσφυγής του αναιρεσιβλήτου κατά της από 10.9.1983 αποφάσεως του αυτού Δ.Σ. Το εν συνεχεία επιληφθέν εκ νέου Διοικ. Πρωτ. Αθηνών έκρινε διά της ήδη αναιρεσιβαλλομένης αποφάσεώς του ότι η διάταξις του άρθρου 12 παρ. 1 του Οργανισμού του Ταμείου, προβλέπουσα ότι εν περιπτώσει θανάτου εγγάμου ησφαλισμένου το εφ`άπαξ βοήθημα λαμβάνει η χήρα σύζυγος, ουδέν δε διαλαμβάνουσα διά τους χήρους συζύγους, καθιερώνει ανεπίτρεπτον ανισότητα εις βάρος των ανδρών και ως εκ τούτου προσκρούει εις τας διατάξεις των άρθρων 4 παρ. 2 και 116 του ισχύοντος Συντάγματος, δι` ο και ηκύρωσε την ανωτέρω από 2.6.1986 απόφασιν του Δ.Σ. του αναιρεσείοντος Ταμείου και διέταξε την χορήγησιν του εφ` άπαξ βοηθήματος, το οποίον εδικαιούτο η θανούσα ησφαλισμένη, εις τον αναιρεσίβλητον σύζυγον αυτής. Επειδή, κατά τα ήδη εκτεθέντα, διατάξεις της κειμένης νομοθεσίας εισάγουσαι παρέκκλισιν εκ της συνταγματικώς κατωχυρουμένης αρχής της ισότητος των δύο φύλων διατηρούν την ισχύν των μέχρι της λήξεως της προδιαληφθείσης μεταβατικής περιόδου (31.12.1982) και, συνεπώς, εφ` όσον ο θάνατος της ησφαλισμένης συζύγου του αναιρεσιβλήτου επήλθε κατά την διάρκειαν της μεταβατικής περιόδου (13.12.1979), οπότε και εδημιουργήθη δι` αυτού δικαίωμα προς απόληψιν ασφαλιστικών παροχών, δεν τίθεται εν προκειμένω θέμα παραβάσεως της αρχής ταύτης. Επομένως, η προσβαλλομένη απόφασις, εκκινήσασα εκ της αντιλήψεως ότι η προεκτεθείσα διάταξις του άρθρου 4 παρ. 2 του Συν/τος είχεν αποκτήσει πλήρη ισχύν από της θέσεως αυτού εν ισχύι, ανεξαρτήτως της υπάρξεως μεταβατικής περιόδου, έσφαλε και κατέστησεν εαυτήν αναιρετέαν κατά τον βασίμως προβαλλόμενον σχετικόν λόγον αναιρέσεως, παρελκούσης, ως αλυσιτελούς, της ερεύνης του ετέρου λόγου αναιρέσεως. Επειδή, αναιρουμένης της προσβαλλομένης αποφάσεως και διακρατουμένης της υποθέσεως, δεδομένου ότι αύτη δεν χρήζει διευκρινίσεως κατά το πραγματικόν, δέον όπως απορριφθή διά τον αυτόν λόγον η ασκηθείσα υπό του αναιρεσιβλήτου προσφυγή, απορριπτομένου ως αβασίμου και του ετέρου διά της προσφυγής προβληθέντος λόγου, κατά τον οποίον η εν τη διατάξει του άρθρου 10 παράγραφος 1 του Οργανισμού χρήσις του όρου "χήρα" εμπεριέχει και τον χήρον σύζυγον. (Αναιρείται η 11422/87 Τρ. Δ. Πρωτ. Αθηνών).